Rośliny naczyniowe

Gąsiorek, dzierzba gąsiorek (Lanius collurio)

Mały ptak wędrowny z rodziny dzierzb. Występuje w Europie, Afryce i Azji.

W Europie przebywa od kwietnia do września. Zimuje w środkowej i południowej Afryce, lub w Indiach i Azji Wschodniej. W Polsce dość często spotykany. Objęty ścisłą ochroną gatunkową. Można go spotkać na terenie całego kraju, choć częściej występuje na Pomorzu Zachodnim i w  Dolinie Dolnej Odry.

Jest trochę większy od wróbla, osiąga długość do 16-17 cm. Występuje u niego dymorfizm płciowy. Samce są znacznie ładniej wybarwione, mają jasnoszarą głowę i czarną maskę wokół oczu. Wierzch ciała i skrzydła brązowe, spód różowawy, kuper i pokrywy nadogonowe szare, a ogon i końce skrzydeł ciemne. Samica ma zamiast czarnej maski jedynie brązową plamę za okiem. Grzbiet ma rdzawobrązowy, a brzuch brudnobiały, delikatnie ciemno prążkowany. Zarówno samiec, jak i samica mają mocny dziób, o lekko zagiętej górnej połowie, u samców jest on ciemniejszy.

Ptak prowadzi dzienny tryb życia. Jest drapieżnikiem. Często przesiaduje w eksponowanych miejscach, np. na drutach, słupach, wysokich krzakach, skąd wypatruje zdobyczy. Żywi się owadami, najczęściej pasikonikami i chrząszczami, rzadziej zjada nornice, myszy, małe gady i pisklęta ptaków śpiewających. Potrafi upolować zdobycz prawie tak dużą jak on sam, np. żabę. Mniejsze ofiary zjada od razu, większe nabija na cierń krzewu, najchętniej tarniny, czasem drutu kolczastego. Ma słabe nogi i w ten sposób łatwiej mu je rozczłonkować dziobem. To czego nie zje, to jego spiżarnia.

Czasami naśladuje głosy innych ptaków, m.in. głos gęsi, stąd jego nazwa gatunkowa.

Okres lęgowy gąsiorka przypada na maj i czerwiec. Gniazdo buduje najczęściej wewnątrz kolczastych krzewów lub w koronach małych drzew. Ma ono kształt głębokiej, dość masywnej miseczki. Budowane jest przez obydwoje rodziców. Samica składa 5-6 jaj, a następnie wysiaduje je około 2 tygodnie  - w tym czasie samiec ją karmi. Pisklęta są karmione i wychowywane przez obydwoje rodziców. Młode potrafią latać już po 14-15 dniach, rodzice karmią je poza gniazdem jeszcze przez około 3 tygodnie.
Ciekawostką jest, że do gniazd gąsiorków często składają jaja kukułki.

Bibliografia:
  • Turyn E.: Nasze ptaki. Warszawa: Nasza Księgarnia, 1991
  • Dz.U. 2014 poz. 1348 Rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 6 października 2014 r. w sprawie ochrony gatunkowej zwierząt
  • https://pl.wikipedia.org/wiki/G%C4%85siorek [dostęp 2016-04-10]